هدف: هدف پژوهش حاضر، بررسی میزان شیوع اختلال کاستی توجه و بیش فعالی، اختلال سلوک و اختلال نافرمانی مقابله ای در دانش آموزان دوره ابتدایی شهر شیراز بود. روش: با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای تصادفی از جامعه آماری دانش آموزان عادی دوره ابتدایی مشغول به تحصیل در نواحی چهار گانه آموزش و پرورش شهر شیراز تعداد 1300 دانش آموز دختر و پسر انتخاب شدند. ابزار مورد استفاده در این پژوهش، پرسشنامه علایم مرضی کودکان ( ) (CSI-4فرم والدین) بوده است. داده ها با استفاده از روشهای آمار توصیفی شامل درصد، فراوانی و آزمون Z نسبتها تحلیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد که میزان شیوع اختلال های رفتاری در پرسشنامه علایم مرضی کودکان  (CSI-4)(فرم والدین) 17.5% درصد است. همچنین مشخص شد که شیوع اختلال های رفتاری در پسران بیشتر از دختران است. شایع ترین اختلال های رفتاری به ترتیب عبارت بودند از: کاستی توجه (6.7 درصد)، بیش فعالی/ تکانشگری (6 درصد)، نوع ترکیبی (5 درصد)، سلوک (5 درصد) و نافرمانی مقابله ای (3.6 درصد). بنابراین، شایع ترین اختلال رفتاری دردانش آموزان ابتدایی شهر شیراز کاستی توجه است. نتیجه گیری: در مجموع، یافته ها نشان داد که شیوع اختلال های رفتاری با توجه به جنسیت و تحصیلات پدر متفاوت است. این نتیجه برای موقعیتهای آموزشی دارای مضامین کاربردی است و بیان کننده آن است که مدارس ابتدایی برای پیشگیری و درمان اختلال های رفتاری، نیازمند خدمات مشاوره و راهنمایی هستند. این موضوع در برنامه ریزی، تنظیم بودجه و سیاست های آموزشی و درمانی، می تواند سودمند باشد.

زمینه: اختلالات و بیماری های مختلفی کودکان را تهدید می کند. شناسایی و درمان زودهنگام این اختلالات می تواند ضامن سلامت کودکان، خانواده و جامعه باشد. مساله این است که چه عواملی زمینه ساز اختلال نافرمانی مقابله ای به عنوان یکی از شایع ترین اختلالات دوران کودکی است؟ هدف: این پژوهش با هدف مطالعه کیفی عوامل زمینه ساز اختلال نافرمانی مقابله ای کودکان انجام شد. روش: در این پژوهش از رویکرد کیفی، روش زمینه ای به منظور جمع آوری و تحلیل داده ها استفاده شد. جامعه مورد مطالعه شامل تمامی والدین کودکان 6 تا 12 ساله در مقطع پیش دبستانی و ابتدایی و مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله ای در شهر اصفهان در سال 1398 بود. به این منظور والدین 12 کودک دارای معیارهای ورود به پژوهش به صورت نمونه گیری هدفمند و با کمک دو پرسشنامه علایم مرضی کودکان، فرم والد (گادو و اسپرافکین، 1994) و سلامت عمومی (گلدبرگ، 1972) انتخاب شدند. تحلیل داده ها به روش استراوس و کوربین (1986) انجام شد. یافته ها: در تجزیه و تحلیل در مرحله کدگذاری باز 157 کد اولیه، و در کدگذاری محوری براساس شباهت موضوعی 13 زیرمقوله، و در نهایت در مرحله کدگذاری انتخابی به سه مقوله عوامل فردی، بین فردی و بیرونی دست یافتیم. نتیجه گیری: مجموعه عوامل زمینه ساز فردی، بین فردی و بیرونی، سهم چشمگیری در تبیین بروز و تداوم اختلال نافرمانی مقابله ای و نقش مهمی در درمان آن دارند.

زمینه و اهداف: اختلال نافرمانی مقابله ای از جمله اختلالاتی است که با الگوی پایدار منفی کاری، نافرمانی، لجبازی، خصومت و سرکشی در برابر اولیا قدرت فراتر از رفتارهای یک کودک طبیعی توصیف شده است و گفته شده است که کیفیت زندگی خانوادگی کودک مهمترین عامل در رشد و توسعه این اختلال است و مدیریت و چگونگی تعامل با کودک می تواند به کاهش نشانگان آن کمک کند.مواد و روش ها: پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش الگوی ارتباطی مادران بر کاهش علائم اختلال نافرمانی مقابله ای بر فرزندان انجام گرفت. روش پژوهش کارآزمایی بالینی و از طرح پیش آزمون - پس آزمون و پیگیری با گروه کنترل استفاده شد. به این منظور از بین مادران دانش آموزان پسر مقطع دبستان شهر اصفهان در سال تحصیلی 89-88، که ملاک های ورود به پژوهش را دارا بودند با روش نمونه گیری چند مرحله ای 30 نفر انتخاب و به تصادف در گروههای آزمایش و کنترل گمارده شدند. برای گردآوری اطلاعات از مقیاس درجه بندی اختلال نافرمانی مقابله ای (DEFIANT DISORDER Rating Scale ODDRS, Oppositional) که روایی و پایایی آن مورد تایید قرار گرفته است، استفاده شد. داده های بدست آمده با بهره گیری از روش آماری تحلیل کوواریانس تجزیه و تحلیل گردید.یافته ها: یافته های پژوهش نشان داد که بین عملکرد گروههای آزمایشی و گروه کنترل در کاهش نشانه های اختلال نافرمانی مقابله ای در مراحل پس آزمون و پیگیری تفاوت معنی داری وجود دارد (p£0.0001).نتیجه گیری: بنابراین می توان نتیجه گرفت که آموزش الگوی ارتباطی مادران بر کاهش علائم اختلال نافرمانی مقابله ای فرزندان تاثیر دارد و به عنوان یک روش مداخله ای موثر قابل استفاده می باشد.